Lạng Sơn tạo chuyển biến toàn diện trong thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW

Khẳng định quyết tâm đưa khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trở thành động lực phát triển mới

Trong bối cảnh chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo và phát triển khoa học, công nghệ đang trở thành xu thế tất yếu, việc triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị được tỉnh Lạng Sơn xác định là nhiệm vụ trọng tâm, có ý nghĩa chiến lược đối với phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn mới. Với tinh thần chủ động, quyết liệt, đồng bộ và bám sát thực tiễn địa phương, sau 5 tháng đầu năm 2026, tỉnh đã đạt nhiều kết quả quan trọng, từng bước hình thành nền tảng phát triển chính quyền số, kinh tế số, xã hội số và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo trên địa bàn.

Không chỉ tập trung hoàn thiện cơ chế, chính sách, tỉnh còn cho thấy sự chuyển biến mạnh mẽ trong tư duy quản trị – từ điều hành truyền thống sang quản trị dựa trên dữ liệu, công nghệ và hiệu quả đầu ra; qua đó tạo động lực mới cho phát triển nhanh và bền vững.

Chủ động hoàn thiện thể chế, nâng cao hiệu quả chỉ đạo điều hành

Ngay từ đầu năm 2026, Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Đảng ủy UBND tỉnh và UBND tỉnh đã tập trung rà soát, điều chỉnh và hoàn thiện các kế hoạch triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW theo hướng cụ thể hóa rõ mục tiêu, nhiệm vụ, giải pháp, sản phẩm đầu ra và trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị. Các kế hoạch được xây dựng trên nguyên tắc bám sát chỉ đạo của Trung ương, đồng thời phù hợp với điều kiện thực tiễn của địa phương.

Điểm nổi bật trong công tác chỉ đạo, điều hành của tỉnh là việc tăng cường ứng dụng công nghệ và dữ liệu trong theo dõi, giám sát tiến độ thực hiện nhiệm vụ. Đến nay, tỉnh được giao 281 nhiệm vụ trên Hệ thống theo dõi thực hiện nghị quyết, chỉ thị, kết luận của Trung ương; trong đó đã hoàn thành đúng hạn 229 nhiệm vụ, đạt 81,5%; đang thực hiện đúng hạn 35 nhiệm vụ. Kết quả này cho thấy tinh thần chủ động, quyết liệt và hiệu quả trong tổ chức thực hiện của các cấp, các ngành trên địa bàn tỉnh.

Cùng với đó, tỉnh tiếp tục duy trì và nâng cấp Trang thông tin điện tử chuyên đề “Phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số Lạng Sơn” tại địa chỉ nq57.langson.gov.vn. Đây không chỉ là kênh thông tin tuyên truyền mà còn từng bước trở thành nền tảng hỗ trợ phổ cập kỹ năng số và theo dõi kết quả thực hiện Nghị quyết trên toàn tỉnh. Trong kỳ báo cáo, đã đăng tải mới 157 tin, bài, văn bản và video hướng dẫn kỹ năng số phục vụ người dân, doanh nghiệp và cơ quan quản lý nhà nước.

Chuyển đổi số tạo chuyển biến rõ nét trong phục vụ người dân và doanh nghiệp

Một trong những lĩnh vực ghi nhận kết quả nổi bật nhất là cải cách hành chính gắn với chuyển đổi số. Tỉnh Lạng Sơn đang từng bước chuyển từ “chính quyền quản lý” sang “chính quyền phục vụ”, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm.

Đồng chí Lương Tuấn Hùng, Giám đốc Trung tâm Công nghệ số (Sở Khoa học và Công nghệ) giới thiệu khung kỹ năng số cơ bản dành cho người dân

Đến ngày 15/4/2026, toàn tỉnh đã cung cấp 2.080 dịch vụ công trực tuyến; trong đó có 959 dịch vụ công toàn trình và 967 dịch vụ công một phần. Từ đầu năm đến nay, Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính của tỉnh đã tiếp nhận 84.701 hồ sơ, trong đó hồ sơ tiếp nhận trực tuyến đạt tới 79.175 hồ sơ, chiếm 99,91%. Đã giải quyết và trả kết quả 79.486 hồ sơ; tỷ lệ hồ sơ giải quyết trước hạn đạt 80,38%, đúng hạn đạt 15,66%. Đặc biệt, mức độ hài lòng của người dân tiếp tục duy trì ở mức rất cao với 99,78% lượt đánh giá “rất hài lòng”.

Kết quả này phản ánh hiệu quả của việc chuẩn hóa quy trình, số hóa hồ sơ và đẩy mạnh xử lý công việc trên môi trường điện tử. Tỉnh đang từng bước hiện thực hóa nguyên tắc “khai báo một lần”, giảm tối đa việc người dân phải cung cấp lại thông tin đã có trên hệ thống.

Từ đầu năm đến ngày 10/5/2026, toàn tỉnh đã số hóa 72.599 hồ sơ, đạt tỷ lệ 92%; trong đó cấp tỉnh đạt 95%. Trên Cổng Dịch vụ công quốc gia, tỷ lệ khai thác, tái sử dụng dữ liệu số hóa đạt 85,48%. Đây là tiền đề quan trọng để xây dựng hệ sinh thái dữ liệu dùng chung và phát triển chính quyền số toàn diện trong thời gian tới.

Đáng chú ý, Lạng Sơn là một trong những địa phương sớm triển khai thử nghiệm Trạm số hóa và công nghệ OCR ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong số hóa hồ sơ hành chính. Giải pháp này không chỉ giúp giảm thao tác nhập liệu thủ công mà còn góp phần hình thành kho dữ liệu công dân chính xác, đồng bộ và có khả năng tái sử dụng cao.

Đầu tư hạ tầng số theo hướng đồng bộ, hiện đại

Xác định hạ tầng số là nền tảng cốt lõi của chuyển đổi số, tỉnh Lạng Sơn tiếp tục ưu tiên đầu tư, nâng cấp đồng bộ hạ tầng viễn thông, dữ liệu và các nền tảng dùng chung.

Trong 5 tháng đầu năm 2026, toàn tỉnh nâng tổng số trạm BTS lên 3.749 trạm; trong đó có 338 trạm 5G. Tổng số thuê bao internet băng rộng đạt hơn 825 nghìn thuê bao; tỷ lệ hộ gia đình sử dụng cáp quang FTTH đạt 83,73%. Đồng thời, tỉnh đã xóa được 5 điểm lõm sóng băng rộng di động tại các khu vực vùng sâu, vùng xa theo kế hoạch đề ra.

Một dấu mốc quan trọng là việc hoàn thành nâng cấp Trung tâm tích hợp dữ liệu và chuyển đổi toàn bộ hệ thống dùng chung sang nền tảng điện toán đám mây Make in Vietnam – “Lạng Sơn Cloud”. Đây được xem là bước tiến lớn trong xây dựng hạ tầng dữ liệu tập trung, bảo đảm khả năng kết nối, chia sẻ và khai thác dữ liệu giữa các hệ thống thông tin của tỉnh và Trung ương. Đến nay, tỉnh đã kết nối thành công 48 hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu dùng chung.

Song song với đầu tư hạ tầng, tỉnh tiếp tục duy trì hiệu quả các nền tảng phục vụ người dân như Công dân số Xứ Lạng, trợ lý ảo Chatbot; đồng thời triển khai giải pháp số hỗ trợ hoạt động của Bí thư chi bộ, trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố nhằm nâng cao hiệu quả điều hành ở cơ sở.

Kinh tế số từng bước hình thành động lực tăng trưởng mới

Không chỉ tập trung vào chính quyền số, Lạng Sơn đang đẩy mạnh phát triển kinh tế số gắn với lợi thế cửa khẩu và thương mại biên giới.

Nền tảng cửa khẩu số tiếp tục phát huy hiệu quả rõ nét trong hoạt động xuất nhập khẩu. Từ đầu năm 2026 đến nay, tổng số phương tiện được xử lý trên nền tảng đạt 194.099 lượt, tăng hơn 54 nghìn lượt so với cùng kỳ năm trước. 100% doanh nghiệp xuất nhập khẩu qua cửa khẩu Hữu Nghị và Tân Thanh đều thực hiện khai báo trực tuyến trước khi phương tiện đến cửa khẩu.

Việc số hóa quy trình điều hành cửa khẩu đã góp phần nâng cao năng lực thông quan, giảm thời gian chờ đợi, tăng tính minh bạch và hiệu quả trong hoạt động logistics và thương mại biên giới.

Đồng thời, tỉnh đang hoàn thiện nền tảng chuyển đổi số dành riêng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa với các giải pháp quản trị điều hành, kế toán – tài chính, giao dịch điện tử và kết nối văn bản với cơ quan nhà nước. Các doanh nghiệp sẽ được hỗ trợ sử dụng miễn phí trong 12 tháng nhằm thúc đẩy quá trình chuyển đổi số trong khu vực kinh tế tư nhân.

Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo từng bước gắn với thực tiễn

Trong lĩnh vực KHCN và ĐMST, tỉnh đang từng bước chuyển mạnh từ nghiên cứu theo hướng dàn trải sang tập trung giải quyết các vấn đề thực tiễn của địa phương.

Hiện toàn tỉnh đang quản lý và theo dõi 29 nhiệm vụ nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ; đồng thời tuyển chọn thêm nhiều nhiệm vụ mới tập trung vào lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao, công nghệ sinh học và ứng dụng số. Nhiều mô hình ứng dụng KHCN bước đầu mang lại hiệu quả rõ nét như mô hình sản xuất nấm hương tại Mẫu Sơn, mô hình nhân giống gừng núi đá bằng công nghệ nuôi cấy mô, mô hình trồng lạc đặc sản tại xã Tân Tri hay mô hình sản xuất khoai tây Marabel tại Cao Lộc và Lộc Bình.

Lãnh đạo Sở KH&CN trao Giấy chứng nhận đăng ký nhãn hiệu tập thể “Khẩu Sli Văn Quan” cho lãnh đạo Hội Nông dân tỉnh

Tỉnh cũng đã công bố danh mục 20 “bài toán lớn” về KHCN, ĐMST và CĐS; lựa chọn 3 bài toán trọng tâm để đặt hàng nghiên cứu gắn với tiềm năng, lợi thế và yêu cầu phát triển thực tiễn. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm nâng cao hiệu quả ứng dụng kết quả nghiên cứu vào phát triển kinh tế - xã hội.

Hoạt động khởi nghiệp đổi mới sáng tạo tiếp tục được quan tâm thúc đẩy. Không gian làm việc chung hỗ trợ khởi nghiệp tiếp tục được duy trì hiệu quả; Trung tâm Hỗ trợ khởi nghiệp ĐMST nông nghiệp và du lịch cộng đồng MEVI đang được triển khai tại Lạng Sơn nhằm từng bước hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo mang tính chuyên nghiệp hơn.

Từng bước tháo gỡ “điểm nghẽn” về nguồn lực

Bên cạnh những kết quả tích cực, tỉnh cũng thẳng thắn nhìn nhận một số khó khăn, hạn chế như hạ tầng số chưa đồng bộ; nguồn nhân lực chất lượng cao còn thiếu; dữ liệu chuyên ngành còn phân tán; năng lực lập dự toán, triển khai các nhiệm vụ KHCN, ĐMST và CĐS tại cơ sở còn hạn chế.

Về nguồn lực tài chính, năm 2026 tỉnh đã phân bổ 135.453 triệu đồng cho lĩnh vực KHCN, ĐMST và CĐS; trong đó dự toán giao đầu năm là hơn 80,9 tỷ đồng và nguồn chuyển tiếp từ năm 2025 sang là hơn 40,8 tỷ đồng. Tuy nhiên, nhu cầu đầu tư cho hạ tầng số, dữ liệu số và các nền tảng dùng chung còn rất lớn.

Đến ngày 10/5/2026, tỷ lệ giải ngân chi thường xuyên đạt 7,4%; giải ngân vốn đầu tư công đạt 0,1% kế hoạch. Nguyên nhân chủ yếu do nhiều dự án đang trong giai đoạn hoàn thiện thủ tục đầu tư, lập hồ sơ, thẩm định chủ trương đầu tư và chưa đủ điều kiện bố trí vốn theo quy định.

Tỉnh hiện đang đề xuất Trung ương hỗ trợ hơn 1.406 tỷ đồng để triển khai 21 dự án KHCN, ĐMST và CĐS giai đoạn 2026 – 2030, tập trung vào các dự án hạ tầng dữ liệu, nền tảng số, cơ sở dữ liệu địa chính, chuyển đổi số và phát triển công nghệ chiến lược.

Tạo nền tảng cho giai đoạn phát triển mới

Có thể khẳng định, sau 5 tháng đầu năm 2026, việc triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW tại Lạng Sơn đã tạo được những chuyển biến rõ nét cả về nhận thức, tư duy quản trị và kết quả thực tiễn. Từ xây dựng thể chế, phát triển hạ tầng số, thúc đẩy kinh tế số đến ứng dụng khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo đều đang được triển khai theo hướng bài bản, có trọng tâm và gắn với yêu cầu phát triển của địa phương.

Những kết quả bước đầu không chỉ góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước mà còn mở ra không gian phát triển mới cho kinh tế số, xã hội số và đổi mới sáng tạo trên địa bàn tỉnh. Đây cũng là nền tảng quan trọng để Lạng Sơn tiếp tục thực hiện mục tiêu tăng trưởng nhanh, bền vững và nâng cao năng lực cạnh tranh trong giai đoạn tới.

Như Thủy – Trung tâm CNS