Nhận diện bức tranh công nghệ doanh nghiệp của tỉnh: Kết quả khảo sát sơ bộ và định hướng đổi mới công nghệ

​

Thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, việc đánh giá thực trạng trình độ công nghệ của doanh nghiệp có ý nghĩa quan trọng, làm cơ sở cho công tác tham mưu xây dựng cơ chế, chính sách phù hợp với điều kiện thực tiễn của địa phương. Trên cơ sở đó, Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Lạng Sơn đã tổ chức khảo sát, đánh giá sơ bộ năng lực công nghệ đối với các doanh nghiệp ngành công nghiệp chế biến, chế tạo trên địa bàn tỉnh.

Khảo sát được thực hiện theo quy định tại Thông tư số 17/2019/TT-BKHCN, với 45/50 phiếu hợp lệ thu thập từ các doanh nghiệp thuộc các lĩnh vực chủ yếu như chế biến thực phẩm, chế biến lâm sản, hóa chất và vật liệu xây dựng. Kết quả khảo sát cho thấy doanh nghiệp quy mô nhỏ chiếm tỷ lệ lớn, khoảng 84%, phản ánh tương đối sát đặc điểm cơ cấu doanh nghiệp của tỉnh hiện nay.

Trên cơ sở tổng hợp, phân tích số liệu, trình độ công nghệ của các doanh nghiệp được đánh giá ở mức trung bình, với điểm số bình quân đạt 51,45/100. Trong đó, phần lớn doanh nghiệp (84%) ở mức trung bình, 16% ở mức lạc hậu và chưa có doanh nghiệp đạt trình độ tiên tiến. Kết quả này cho thấy vẫn còn nhiều dư địa để cải thiện, nâng cao trình độ công nghệ trong thời gian tới.

Xét theo các nhóm tiêu chí đánh giá, có thể thấy doanh nghiệp đã có những bước quan tâm nhất định đến đầu tư máy móc, thiết bị phục vụ sản xuất, thể hiện qua điểm số nhóm hiện trạng thiết bị, công nghệ đạt mức cao nhất. Một số doanh nghiệp đã từng bước áp dụng các tiêu chuẩn, hệ thống quản lý chất lượng HACCP, ISO 9001, Halal,… góp phần nâng cao chất lượng sản phẩm và năng lực cạnh tranh. Tuy nhiên, các yếu tố về tổ chức, quản lý và đổi mới sáng tạo chưa theo kịp; đặc biệt, năng lực nghiên cứu và phát triển (R&D) và đổi mới sáng tạo là những nội dung có điểm số thấp, cho thấy đây là những “điểm nghẽn” cần tập trung cải thiện.  Bên cạnh đó, khảo sát cũng ghi nhận một số khó khăn, tồn tại mang tính phổ biến như hiệu suất sử dụng thiết bị chưa cao, hệ thống dữ liệu phục vụ quản trị doanh nghiệp còn thiếu và chưa đồng bộ, hoạt động đổi mới công nghệ còn mang tính tự phát, chưa có định hướng dài hạn.

Từ kết quả khảo sát sơ bộ, có thể thấy việc nâng cao trình độ công nghệ của doanh nghiệp cần được triển khai theo hướng đồng bộ, gắn kết giữa đầu tư thiết bị với nâng cao năng lực quản trị, phát triển nguồn nhân lực và thúc đẩy đổi mới sáng tạo. Trong thời gian tới, cần tập trung xây dựng lộ trình đổi mới công nghệ theo ngành, lĩnh vực; đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản trị doanh nghiệp; tăng cường liên kết với các viện nghiên cứu, trường đại học; đồng thời tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách hỗ trợ và chú trọng đào tạo nguồn nhân lực.

Kết quả khảo sát, đánh giá sơ bộ nêu trên là cơ sở quan trọng ban đầu để Sở Khoa học và Công nghệ tiếp tục tham mưu triển khai các hoạt động đánh giá chuyên sâu, toàn diện hơn về trình độ công nghệ và năng lực sản xuất của doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh. Trên cơ sở đó, tham mưu UBND tỉnh xây dựng lộ trình đổi mới công nghệ đối với các ngành, lĩnh vực chủ lực; đồng thời hỗ trợ, kết nối doanh nghiệp tiếp cận các quỹ phát triển khoa học và công nghệ, chương trình nâng cao năng suất và chất lượng. Qua đó góp phần nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm và năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp tỉnh Lạng Sơn trong bối cảnh chuyển đổi số và hội nhập kinh tế ngày càng sâu rộng.                   

                                                           Hà Thơ

Phòng QLCN&TĐC - Sở KH&CN

​